{"id":80942,"date":"2023-08-29T10:09:12","date_gmt":"2023-08-29T10:09:12","guid":{"rendered":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/fact\/pyl-drzewny\/"},"modified":"2025-09-04T12:14:26","modified_gmt":"2025-09-04T12:14:26","slug":"pyl-drzewny","status":"publish","type":"fact","link":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/","title":{"rendered":"Py\u0142 drzewny"},"content":{"rendered":"

Szacuje si\u0119, \u017ce oko\u0142o 3 miliony pracownik\u00f3w w UE jest nara\u017conych na dzia\u0142anie py\u0142u drzewnego. D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny zosta\u0142 sklasyfikowany przez IARC jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1, co oznacza, \u017ce jest uwa\u017cany za pewn\u0105 przyczyn\u0119 raka u ludzi. <\/p><\/blockquote>\n

Gdzie wyst\u0119puj\u0105 zagro\u017cenia<\/h2>\n

Najwy\u017csze poziomy nara\u017cenia wyst\u0119puj\u0105 zazwyczaj w zawodach zwi\u0105zanych z przemys\u0142em produkcji drewna i wyrob\u00f3w z drewna, takich jak operatorzy szlifierek, operatorzy pras w przemy\u015ble wyrob\u00f3w z drewna i operatorzy tokarek. Nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce jednak wyst\u0105pi\u0107 w ka\u017cdej z operacji lub proces\u00f3w sk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 na cykl \u017cycia produkt\u00f3w drzewnych, od wycinki drzew po monta\u017c i ostateczne wyko\u0144czenie. Przyk\u0142ady sytuacji, w kt\u00f3rych dochodzi do nara\u017cenia, to budowa budynk\u00f3w i statk\u00f3w, le\u015bnictwo i przemys\u0142 stolarski. <\/p>\n

Wi\u0119cej informacji o substancji<\/h2>\n

Py\u0142 drzewny powstaje, gdy maszyny lub narz\u0119dzia s\u0105 u\u017cywane do ci\u0119cia lub kszta\u0142towania twardego drewna. Du\u017ce ilo\u015bci py\u0142u drzewnego powstaj\u0105 na przyk\u0142ad w tartakach. Wi\u0119ksze cz\u0105steczki py\u0142u pozostaj\u0105 w nosie i nosowych drogach oddechowych i mog\u0105 powodowa\u0107 raka nosa. Mniejsze cz\u0105steczki mog\u0105 wnika\u0107 g\u0142\u0119biej do p\u0142uc, powoduj\u0105c astm\u0119, zapalenie p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych i inne patologie p\u0142uc. Ten bardzo drobny py\u0142 powstaje g\u0142\u00f3wnie podczas szlifowania lub ci\u0119cia i jest najbardziej niebezpieczny. Drobny py\u0142 rozprzestrzenia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c dalej podczas procesu ci\u0119cia. Ilo\u015b\u0107 i rodzaj uwalnianego py\u0142u drzewnego zale\u017cy od obrabianego drewna, u\u017cywanej maszyny i zainstalowanych \u015brodk\u00f3w zarz\u0105dzania ryzykiem. <\/p>\n

Zagro\u017cenia, kt\u00f3re mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107<\/h2>\n

Gdy pracownicy wdychaj\u0105 py\u0142 drzewny, osadza si\u0119 on w nosie, gardle i innych drogach oddechowych. Nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 choroby uk\u0142adu oddechowego, podra\u017cnienie oczu, choroby sk\u00f3ry, a w przypadku d\u0142ugotrwa\u0142ego nara\u017cenia – raka. Dodatkowym zagro\u017ceniem podczas obr\u00f3bki drewna jest to, \u017ce drewniane przedmioty mog\u0105 zawiera\u0107 inne niebezpieczne substancje. W produkcji wi\u0119kszo\u015bci p\u0142yt stosuje si\u0119 na przyk\u0142ad \u017cywice zawieraj\u0105ce formaldehyd. Jednoczesne nara\u017cenie na py\u0142 drzewny i formaldehyd zwi\u0119ksza ryzyko zachorowania na raka jamy nosowo-gard\u0142owej. <\/p>\n

Szacuje si\u0119, \u017ce op\u00f3\u017anienie mi\u0119dzy nara\u017ceniem a rakiem nosa zwi\u0105zanym z py\u0142em drzewnym wynosi co najmniej 20 lat.<\/strong><\/p>\n

Co mo\u017cesz zrobi\u0107<\/h2>\n

Nara\u017cenie mo\u017cna zmniejszy\u0107 poprzez \u015bwiadomy wyb\u00f3r rodzaju drewna, sprz\u0119tu i technik pracy. Lokalne instalacje odci\u0105gowe powinny by\u0107 okresowo sprawdzane. Najlepiej by\u0142oby stosowa\u0107 maszyny do obr\u00f3bki drewna ze zintegrowanymi systemami odci\u0105gowymi. Maszyny powinny by\u0107 r\u00f3wnie\u017c obj\u0119te programem konserwacji zapobiegawczej, aby zapewni\u0107 prawid\u0142owe dzia\u0142anie przez ca\u0142y okres eksploatacji systemu. Nale\u017cy okresowo przeprowadza\u0107 odpowiednie pomiary nara\u017cenia, aby wiedzie\u0107, kiedy i gdzie nale\u017cy podj\u0105\u0107 dzia\u0142ania. Nale\u017cy zbada\u0107, czy pracownicy zg\u0142aszaj\u0105 objawy ze strony uk\u0142adu oddechowego i zaanga\u017cowa\u0107 lekarza medycyny pracy. Najlepszym rozwi\u0105zaniem jest kontrolowanie nara\u017cenia poprzez modyfikacje projektowe i in\u017cynieryjne, takie jak zainstalowanie systemu wentylacji wyci\u0105gowej z kolektorami umieszczonymi w punktach, w kt\u00f3rych powstaje py\u0142. <\/p>\n

Higiena w miejscu pracy, taka jak usuwanie py\u0142u ze sto\u0142\u00f3w i pod\u0142\u00f3g, jest wa\u017cnym i kluczowym \u015brodkiem organizacyjnym. Usuwanie py\u0142u powinno odbywa\u0107 si\u0119 w spos\u00f3b zapobiegaj\u0105cy nara\u017ceniu na py\u0142 i jego rozprzestrzenianiu si\u0119 poprzez stosowanie odkurzaczy przemys\u0142owych z filtrami HEPA oraz unikanie zamiatania na sucho i stosowania spr\u0119\u017conego powietrza. <\/p>\n

Nale\u017cy stale u\u015bwiadamia\u0107 pracownik\u00f3w o skutkach nara\u017cenia. Ponadto nale\u017cy przeszkoli\u0107 pracownik\u00f3w w zakresie zagro\u017ce\u0144, bezpiecznych metod pracy i skutecznych \u015brodk\u00f3w higieny. Ochrona indywidualna, taka jak maski oddechowe, jest kr\u00f3tkoterminowym rozwi\u0105zaniem zmniejszaj\u0105cym nara\u017cenie i powinna by\u0107 stosowana tylko w ostateczno\u015bci. <\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142a: IARC<\/em><\/p>\n","protected":false},"template":"","carcinogens":[3557],"class_list":["post-80942","fact","type-fact","status-publish","hentry","carcinogens-pyl-z-twardego-drewna"],"yoast_head":"\nPy\u0142 drzewny - STOP carcinogens at work<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny jest sklasyfikowany jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Py\u0142 drzewny\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny jest sklasyfikowany jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"STOP carcinogens at work\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-09-04T12:14:26+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/fact\\\/pyl-drzewny\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/fact\\\/pyl-drzewny\\\/\",\"name\":\"Py\u0142 drzewny - STOP carcinogens at work\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-08-29T10:09:12+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-04T12:14:26+00:00\",\"description\":\"D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny jest sklasyfikowany jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/fact\\\/pyl-drzewny\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/fact\\\/pyl-drzewny\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/fact\\\/pyl-drzewny\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/stop-carcinogens-at-work\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Facts\",\"item\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/fact\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Wszystkie czynniki rakotw\u00f3rcze\",\"item\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/carcinogens\\\/wszystkie-czynniki-rakotworcze\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Py\u0142 drzewny\",\"item\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/carcinogens\\\/pyl-z-twardego-drewna\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":5,\"name\":\"Py\u0142 drzewny\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/\",\"name\":\"STOP Carcinogens at work\",\"description\":\"Every year, about 100.000 people die from cancer that was caused by exposure to carcinogens at work in Europe.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Roadmap on Carcinogens\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/#organization\",\"name\":\"TNO\",\"alternateName\":\"This is a European wide voluntary action scheme\",\"url\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/08\\\/cropped-FavLarge-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/08\\\/cropped-FavLarge-1.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"TNO\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"publishingPrinciples\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/homepage\\\/legal\\\/\",\"ownershipFundingInfo\":\"https:\\\/\\\/stopcarcinogensatwork.eu\\\/general\\\/about-us\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Py\u0142 drzewny - STOP carcinogens at work","description":"D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny jest sklasyfikowany jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Py\u0142 drzewny","og_description":"D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny jest sklasyfikowany jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1.","og_url":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/","og_site_name":"STOP carcinogens at work","article_modified_time":"2025-09-04T12:14:26+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"3 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/","url":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/","name":"Py\u0142 drzewny - STOP carcinogens at work","isPartOf":{"@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2023-08-29T10:09:12+00:00","dateModified":"2025-09-04T12:14:26+00:00","description":"D\u0142ugotrwa\u0142e nara\u017cenie na py\u0142 drzewny mo\u017ce powodowa\u0107 raka nosa i zatok przynosowych. Py\u0142 drzewny jest sklasyfikowany jako czynnik rakotw\u00f3rczy grupy 1.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/pyl-drzewny\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/stop-carcinogens-at-work\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Facts","item":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/fact\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Wszystkie czynniki rakotw\u00f3rcze","item":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/carcinogens\/wszystkie-czynniki-rakotworcze\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Py\u0142 drzewny","item":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/carcinogens\/pyl-z-twardego-drewna\/"},{"@type":"ListItem","position":5,"name":"Py\u0142 drzewny"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/","name":"STOP Carcinogens at work","description":"Every year, about 100.000 people die from cancer that was caused by exposure to carcinogens at work in Europe.","publisher":{"@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/#organization"},"alternateName":"Roadmap on Carcinogens","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/#organization","name":"TNO","alternateName":"This is a European wide voluntary action scheme","url":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/cropped-FavLarge-1.png","contentUrl":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/cropped-FavLarge-1.png","width":512,"height":512,"caption":"TNO"},"image":{"@id":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"publishingPrinciples":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/homepage\/legal\/","ownershipFundingInfo":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/general\/about-us\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/fact\/80942","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/fact"}],"about":[{"href":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/fact"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=80942"}],"wp:term":[{"taxonomy":"carcinogens","embeddable":true,"href":"https:\/\/stopcarcinogensatwork.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/carcinogens?post=80942"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}