Fl-Unjoni Ewropea, madwar 80,000 ħaddiem huma potenzjalment esposti għall-kobalt u komposti tal-kobalt. Ir-rotta primarja ta’ espożizzjoni għall-kobalt relatata max-xogħol hija l-inalazzjoni ta’ partiċelli tal-kobalt. L-espożizzjoni għall-kobalt ġiet assoċjata ma’ riskju akbar ta’ mard tal-pulmun u tal-qalb. Il-metall tal-kobalt u diversi komposti għandhom klassifikazzjoni armonizzata skont is-CLP bħala Karċinoġenika tal-Kategorija 1B, li jfisser li probabbilment jikkawżaw kanċer fil-bnedmin. Barra minn hekk, reazzjoni allerġika tal-ġilda jew ażma allerġika jistgħu jseħħu wara espożizzjoni għall-metall tal-kobalt jew għal komposti tal-kobalt. Il-kobalt u ħafna komposti tal-kobalt huma wkoll deskritti li jagħmlu ħsara lill-fertilità tat-tarbija fil-ġuf.

Fejn iseħħu r-riskji

Il-kobalt huwa preżenti f’diversi applikazzjonijiet u prodotti, eż. bħala kalamiti u katalisti. Għall-ewwel, il-komposti tal-kobalt kienu prodotti industrijalment bħala pigmenti u żebgħa reżistenti għas-sħana minħabba l-kuluri blu qawwija tagħhom. Illum, il-kobalt jintuża prinċipalment bħala superliga minħabba l-istabbiltà tat-temperatura tiegħu u bħala komponent tal-materjal katodu għal batteriji rikarikabbli. Fil-produzzjoni u l-użu ta’ għodod tal-qtugħ tal-metall iebes u tad-djamanti, il-kobalt jiġi applikat bħala materjal ta’ twaħħil. L-espożizzjoni tista’ sseħħ fil-forma ta’ trab u partiċelli waqt l-iwweldjar, il-kisi, jew fit-trattament tal-wiċċ bħall-passivazzjoni. Ir-riċiklaġġ tal-batteriji, il-produzzjoni ta’ għodod tal-metall iebes u li fihom il-kobalt kif ukoll l-immaniġġjar ta’ trabijiet li fihom komposti tal-kobalt huma modi oħra ta’ espożizzjoni. L-użu tal-kobalt u l-komposti tiegħu huwa mifrux. Setturi rilevanti ta’ xogħol huma l-industrija tal-batteriji, l-industrija tal-metall, l-industrija kimika, l-industrija tar-raffineriji, il-produzzjoni tal-pigmenti, il-ġilda tat-tessuti, l-industrija tal-injam u tal-karta. L-applikazzjonijiet jistgħu jinstabu fis-setturi tal-karozzi, tal-ajruspazju u tad-difiża, fost oħrajn.

Aktar dwar is-sustanza

Il-kobalt huwa metall tqil bla riħa, griż tal-azzar, tleqq u iebes li jseħħ b’mod naturali. Hemm melħ differenti tal-kobalt b’solubilità varjabbli li huma rilevanti għall-industrija, eż. sulfat tal-kobalt, dinitrat tal-kobalt, karbonat tal-kobalt jew diaċetat tal-kobalt. Barra minn hekk, il-kobalt iżid ir-reżistenza għall-użu, l-ebusija u s-saħħa mekkanika, eż. f’għodod tat-tqattigħ. Jintuża bħala sustanza li tgħaqqad fil-produzzjoni ta’ metall iebes flimkien mat-tungstenu karbur. Katalisti li fihom il-kobalt huma meħtieġa għall-produzzjoni ta’ fjuwils nodfa b’kontenut baxx ta’ kubrit. Fil-protezzjoni kontra l-korrużjoni, il-kobalt jintuża għal materjali f’ambjenti sħan jew jaħarqu, eż. spazji tal-magna, brejkijiet u partijiet elettriċi fil-housing.

Perikli li jistgħu jseħħu

L-ogħla potenzjal għal espożizzjoni relatata max-xogħol għall-kobalt u l-komposti tal-kobalt huwa permezz tal-inalazzjoni ta’ partiċelli fl-arja. Hemm ukoll riskju ta’ espożizzjoni dermali jew orali għall-kobalt permezz ta’ kuntatt mill-idejn mal-ħalq. L-espożizzjoni għal konċentrazzjonijiet għoljin ta’ partiċelli tal-kobalt fl-arja mill-produzzjoni ta’ metall iebes jew illustrar tad-djamanti tista’ twassal għal problemi respiratorji akuti u anke għal pulmonite (marda tal-pulmun tal-kobalt jew marda tal-pulmun tal-metall iebes). Il-kobalt jista’ jiġi assorbit fid-demm jew permezz tal-pulmuni jew mill-passaġġ gastrointestinali. L-effetti fit-tul ta’ espożizzjoni fit-tul u kontinwa għall-kobalt jistgħu jinkludu sensibilizzazzjoni tal-ġilda u tal-pulmun, funzjoni indebolita tal-pulmun, ażma relatata max-xogħol, fibrożi pulmonari, insuffiċjenza tal-qalb u kanċer tal-pulmun.

Dak li tista’ tagħmel

L-aktar mod effettiv biex tiġi evitata l-espożizzjoni huwa s-sostituzzjoni b’alternattivi aktar sikuri u ħielsa mill-kobalt. Fejn is-sostituzzjoni tal-kobalt u l-komposti tal-kobalt ma tkunx possibbli u l-użu tal-kobalt ma jistax jiġi evitat, iridu jittieħdu miżuri biex titnaqqas l-espożizzjoni. L-aktar mod effettiv biex tiġi evitata l-espożizzjoni għall-kobalt huwa li jiġu żviluppati u użati sistemi magħluqa. Fejn dan ma jkunx possibbli, għandhom jiġu implimentati miżuri tekniċi bħal ventilazzjoni lokali effettiva tal-egżost, ventilazzjoni tajba tal-post tax-xogħol biex jiġi żgurat li l-espożizzjoni tiġi minimizzata kemm jista’ jkun teknikament possibbli. Implimenta kejl regolari tal-espożizzjoni biex tivverifika jekk il-miżuri protettivi tiegħek fis-seħħ humiex effettivi jew jekk hemmx bżonn li jittieħdu aktar azzjonijiet. Il-monitoraġġ bijoloġiku jista’ jappoġġja l-kejl tal-espożizzjoni, jekk applikabbli fil-leġiżlazzjoni nazzjonali.

Il-ħaddiema jeħtieġ li jkunu konxji tal-effetti tal-espożizzjoni u għandhom jiġu mħeġġa jirrappurtaw sintomi bikrija ta’ problemi respiratorji jew allerġiji tal-ġilda. Huwa rakkomandat li jiġi involut tabib. Il-ħaddiema għandhom jiġu mħarrġa dwar il-miżuri ta’ kontroll meħtieġa biex jaħdmu b’mod sikur bil-kobalt biex jipprevjenu l-espożizzjoni. Barra minn hekk, il-ħaddiema kollha għandhom jingħataw struzzjonijiet biex jaħslu idejhom sew qabel ma jieħdu pawża jew jidħlu f’żona oħra, u biex jaħslu lilhom infushom u jibdlu ħwejjiġhom fi tmiem kull xift. Kun żgur li l-ħaddiema jkollhom tagħmir protettiv personali adegwat, bħal ħwejjeġ u ingwanti protettivi, jekk meħtieġ. It-tagħmir protettiv personali għandu jintuża biss bħala l-aħħar għażla, wara li jkunu ġew ikkunsidrati l-miżuri tekniċi possibbli.

Referenzi: CLP, ECHA (RAC), Istitut tal-Kobalt