L-istimi disponibbli tan-numru ta’ ħaddiema li bħalissa huma esposti għad-dibromur tal-etilene (1,2-dibromoetan) fl-UE huma skarsi ħafna. Fl-2006 kien stmat li madwar 8,000 ħaddiem huma esposti għad-dibromur tal-etilene fl-industriji kollha fl-UE. Primarjament, l-espożizzjoni relatata max-xogħol isseħħ permezz tal-inalazzjoni tal-fwar u permezz ta’ rotta dermali. Id-dibromur tal-etilene għandu klassifikazzjoni armonizzata bħala Karċinoġenu kategorija 1B skont ir-Regolament CLP (karċinoġenu preżunt). L-effett antiċipat fuq is-saħħa wara espożizzjoni kronika għad-dibromur tal-etilene fil-ħaddiema huwa l-karċinoġeniċità fis-sit tal-kuntatt. Fil-bnedmin, id-dibromur tal-etilene jikkaġuna wkoll effetti fuq is-sistema riproduttiva fl-irġiel (tnaqqis f’diversi parametri tal-isperma).
Fejn iseħħu r-riskji
Storikament, l-etilene dibromur kien primarjament użat bħala addittiv li jneħħi ċ-ċomb fil-gażolina. Din l-applikazzjoni naqset wara l-projbizzjoni tal-UE fuq fjuwils li fihom iċ-ċomb, għalkemm l-etilene dibromur għadu jintuża bħala kennies fil-fjuwils tal-avjazzjoni u tat-tlielaq. Fil-passat, kien ukoll użat ħafna fl-agrikoltura bħala pestiċida u bħala komponent tal-fumiganti tal-ħamrija u tal-qmuħ.
Bħalissa, l-etilene dibromur jintuża bħala solvent mhux fjammabbli għal xama’, reżini, u gomom, f’formulazzjonijiet għall-kontroll tal-insetti, u fi preparazzjonijiet taż-żebgħa. Iservi wkoll bħala intermedju fil-manifattura ta’ ċerti kimiċi organiċi, bħal fis-sintesi tal-vinil bromur.
Il-manifattura kimika hija s-settur bl-ogħla espożizzjonijiet għall-etilene dibromur, bl-operaturi u t-tekniċi tal-proċess kimiku, tal-lott jew tad-distillazzjoni (eż. manutenzjoni, formulazzjoni, proċess) ikunu l-aktar okkupazzjonijiet esposti. Il-kompiti relatati mat-taħlit u l-proċessi tal-vulkanizzazzjoni huma dawk li jqajmu tħassib partikolari. L-espożizzjoni tista’ sseħħ ukoll fl-ittestjar u l-analiżi teknika u fir-riċerka u l-iżvilupp xjentifiku (kimiċi analitiċi, tekniċi tal-laboratorju, eċċ.).
Aktar dwar is-sustanza
Id-dibromur tal-etilene huwa likwidu bla kulur u tqil li għandu riħa kemxejn ħelwa, simili għall-kloroform. Jinħall fl-ilma u jitħallat mal-biċċa l-kbira tas-solventi organiċi. Id-dibromur tal-etilene joriġina prinċipalment minn attivitajiet tal-bniedem. Id-dibromur tal-etilene huwa mobbli ħafna u jista’ jinstab fl-ilma ta’ taħt l-art. Hemm fis-seħħ valur limitu ta’ espożizzjoni okkupazzjonali vinkolanti fl-UE kollha ta’ 0.8mg/m³ fl-arja.
Riskji għas-saħħa li jistgħu jseħħu
L-espożizzjoni okkupazzjonali għall-etilene dibromur ġeneralment isseħħ permezz tal-inalazzjoni tal-fwar. Madankollu, l-etilene dibromur jiġi assorbit ukoll mill-ġilda.
Espożizzjoni għal żmien qasir għall-etilene dibromid tista’ tikkawża ħsara lill-qalb, lill-pulmuni, lill-kliewi u lill-ġilda.
M’hemm l-ebda informazzjoni robusta dwar jekk l-etilene dibromur jikkawżax kanċer fil-bnedmin, iżda huwa karċinoġenu qawwi f’diversi siti fl-annimali. L-istudji jissuġġerixxu li l-esponiment fit-tul għal din is-sustanza jista’ jikkawża kanċer nażali u tal-pulmun u effetti avversi fuq ir-riproduzzjoni u l-fertilità fil-ħaddiema.
Dak li tista’ tagħmel
Il-miżura preferuta biex jiġi eliminat ir-riskju ta’ espożizzjoni hija s-sostituzzjoni b’alternattivi aktar sikuri u ħielsa mid-dibromur tal-etilene jew b’bidla fil-proċessi. Fejn is-sostituzzjoni tad-dibromur tal-etilene ma tkunx possibbli, jew meta din isseħħ bħala prodott sekondarju, trid tintroduċi miżuri biex tnaqqas l-espożizzjoni.
L-aktar mod effettiv biex tevita l-espożizzjoni għad-dibromur tal-etilene huwa li tiżviluppa u tuża sistemi ta’ awtomazzjoni jew sistemi magħluqa fejn ma jkun hemm l-ebda kuntatt dirett mal-ħaddiem permezz ta’ separazzjoni fiżika. Id-dibromur tal-etilene għandu jiġi prodott f’sistemi magħluqa b’qbid tal-fwar, ittrasportat f’pajpijiet magħluqa, akkumpanjat bl-użu ta’ konnetturi ta’ akkoppjar b’emissjonijiet baxxi biex jiġu minimizzati l-emissjonijiet waqt it-trasferiment. Id-dibromur tal-etilene għandu jinħażen f’postijiet protetti minn ħsara fiżika u separatament minn metalli kimikament attivi.
Fejn ma jkunx teknikament possibbli li jiġi sostitwit l-etilene dibromur u x-xogħol fi proċess magħluq ma jkunx fattibbli, jeħtieġ li jkun hemm miżuri tekniċi fis-seħħ biex jiġi żgurat li l-livell ta’ espożizzjoni tal-ħaddiema jitnaqqas għall-aktar livell baxx teknikament possibbli.
Dan jinkludi l-użu ta’ egżost lokali u ventilazzjoni ta’ dilwizzjoni ġenerali. Implimenta miżuri biex tiżgura iġjene ġenerali xierqa fuq il-post tax-xogħol b’tindif regolari u ħażna iġjenika. Wara l-kejl inizjali tal-espożizzjoni għall-valutazzjoni tar-riskju, wettaq valutazzjonijiet perjodiċi tal-espożizzjoni biex tivverifika jekk il-miżuri tekniċi tiegħek fis-seħħ humiex effettivi jew jekk humiex meħtieġa aktar azzjonijiet.
Il-limitazzjoni stretta tal-ħin li l-ħaddiema jqattgħu f’ambjent tax-xogħol espost (eż. permezz ta’ xiftijiet) u r-restrizzjoni tal-aċċess għal dawk il-postijiet tax-xogħol huma miżuri organizzattivi importanti biex titnaqqas l-espożizzjoni. Il-ħaddiema għandhom jiġu infurmati dwar ir-riskji possibbli assoċjati ma’ kompiti li jinvolvu d-dibromur tal-etilene. Min iħaddem għandu jħarreġhom u jagħtihom struzzjonijiet regolarment dwar kif jaħdmu b’mod sikur bid-dibromur tal-etilene. Ipprovdi faċilitajiet adegwati għall-ħasil u t-tojlit u ħalli lill-ħaddiema biżżejjed ħin għal miżuri iġjeniċi.
Is-sorveljanza medika tas-saħħa hija meħtieġa għall-ħaddiema esposti għal sustanzi perikolużi u għaldaqstant għandhom jiġu mħeġġa jirrappurtaw kwalunkwe sintomi bikrija, bħal sintomi li jaffettwaw il-qalb, il-pulmuni, il-kliewi u l-ġilda.
Kun żgur li l-ħaddiema jkollhom tagħmir protettiv personali adegwat, bħal ħwejjeġ u ingwanti protettivi. Miżuri protettivi biex jitnaqqas l-assorbiment tal-etilene dibromid mill-ġilda huma rakkomandati minħabba l-potenzjal għal assorbiment mill-ġilda. It-tagħmir protettiv personali għandu jintuża biss bħala l-aħħar għażla u jiġi kkunsidrat biss temporanjament, wara li jkunu ġew eżawriti s-soluzzjonijiet tekniċi u organizzattivi possibbli.
Referenzi: ECHA, IOM, RAC, KE